تاريخ : ۱۳٩٠/۱٠/۳ | ٢:۳٢ ‎ق.ظ | نویسنده : health-magazine

تمام بدن من درد می ‌کند، انگار جای سالمی در بدن ندارم! بی ‌‌انرژی هستم و احساس خستگی می ‌کنم. خیلی دکتر رفته‌ام، ولی می ‌گویند هیچ مشکلی ندارم. تمام آزمایش‌ها و عکس‌هایم هم سالم است. گاه احساس می‌‌کنم که تمام بدن را در هاون کوبیده‌اند. معده‌ام اصلاً وضعیت خوبی ندارد. مرتباً نفخ می‌کنم و غذایم درست هضم نمی‌شود. آخر اگر من صحیح و سالم هستم، پس این همه مشکل از کجا آمده است؟ تنها کاری که دکترها کرده‌اند این است که داروی ضدافسردگی (آمی‌تریپتیلین) به من داده‌اند…. اینها صحبت‌های یک بیمار مبتلا به نوع شدید «سندرم فیبرومیالژی» است. حال  آیا برای بیماری که چنین خسته و درمانده مراجعه می‌‌کند، می‌توان کاری کرد؟ پاسخ مثبت است. خوشبختانه طب سوزنی در زمینه فیبرومیالژی اعجاز می‌کند. شما می‌‌توانید با اطمینان به این شخص بگویید که تولدی دوباره خواهید داشت.

سندرم فیبرومیالژی چیست؟

فیبرومیالژی یا سندرم درد عضلانی در واقع اختلال شایعی است که در بین زنان بیشتر دیده می شود و علائم آن درد منتشره بدن، احساس خستگی زودرس، افسردگی و کاهش انرژی است. شکایات دیگری نظیر اضطراب، اختلالات خواب و ضعف حافظه، احساس مور مور و سوزن سوزن شدن دست و پا، قاعدگی‌های دردناک، نامنظم بودن اجابت مزاج، سندرم روده تحریک‌پذیر (کولیت عصبی) تحریک‌پذیری مثانه و تکرر ادرار، احساس تورم در اندام‌ها و مفاصل نیز از طرف بیماران می‌شود.

علل بروز سندرم فیبرومیالژی چیست؟
چند عامل در بروز این بیماری شناخته شده است ولی بطور کلی علت خاصی برای این علائم وجود ندارد. آستانه درد در این افراد نسبت به سایرین کمتر است؛ بنابراین یک ضربه یا فشار ملایم روی عضلات که در افراد عادی به خوبی تحمل می شود، منجر به احساس درد شدید و گاه طولانی در این بیماران می‌گردد. اغلب این افراد ابراز می‌کنند در بین اعضای خانواده فردی بسیار کم‌تحمل و حساس تلقی می‌شوند؛ به طوری که حتی با یک نیشگون ساده ابراز درد شدیدی می‌کنند.
اختلالات خواب: ۹۰ درصد بیماران به درجات مختلفی از خواب خود شکایت دارند. خواب سبک و منقطع یا احساس خستگی که با استراحت طولانی نیز برطرف نمی‌شود، از علائم این بیماری است. کلاً هم اختلال خواب در مرحله عمیق باعث ایجاد این بیماری می‌شود و هم این بیماری‌ سبب اختلالات خواب می‌شود (سیکل معیوب).
افسردگی یا اضطراب:افسردگی، اضطراب و اختلالات روحی، روانی می‌تواند در بروز این سندرم نقش مهمی داشته باشد.
زندگی بی‌تحرک: عدم تحرک در کسانی که فعالیت بدنی و ورزش‌های هوازی انجام نمی‌دهند، به مرور سبب تحلیل عضلات و ایجاد دردهای عضلانی می‌شود.
استعداد ژنتیکی: معمولاً این بیماری در زنان خانواده ( مادر، خاله و …) بیشتر دیده می‌شود. گاه گفته می‌شود بیماری‌های عفونی می‌تواند عامل ایجاد این بیماری باشد.

تشخیص بیماری
متأسفانه این بیماری به راحتی تشخیص داده نمی‌شود و بسیاری از پزشکان آن را تشخیص نمی‌دهند. این بیماری با تشخیص‌هایی نظیر پوکی استخوان، رماتیسم مفصلی، دیسک گردن گردن و کمر، بیماری‌های عضلانی، کم‌خونی، هیستری و آرتروز اشتباه می‌شود. تشخیص با شرح حال کامل و معاینه امکان‌ پذیر است و همانطور که گفته شد، آزمایش‌ها و رادیوگرافی اغلب در این بیماران سالم است. درمان شامل درمان در حد بیماران داروئی است. درمان بر ۴ محور استوار است.
۱- بهبود وضعیت خواب ۲- کاهش تنش‌ها ۳- بهبود توان فیزیکی ۴- کنترل درد
طب سوزنی درمان ایده‌آلی برای هر چهار مورد است.

درمان
درمان دارویی: درمان‌های دارویی شامل داروهای ضدافسردگی سه حلقه‌ای (TCA) با دوز بالاست و اثرات درمان بعد از ۲- ۴ هفته بروز می‌کند. متأسفانه اثرات این درمان‌ها شامل خواب آلودگی و افزایش وزن، … است. از طرف دیگر هیچ بیماری نمی‌تواند تا آخر عمر دارو مصرف کند.
درمان‌های غیرداروئی: خوشبختانه درمان‌های غیردارویی (طب مکمل) می‌توانند در درمان این بیماری نقش بسزایی داشته باشند. درمان‌های دارویی مؤثر شامل: طب سوزنی،، ماساژ، یوگا تراپی، ماکسی باسشن (روشی است در طب چینی که با استفاده از گیاهی مخصوص و روی نقاط طب سوزنی کار می‌شود و اثرات فوق‌العاده‌ای بر جای می‌گذارد) هومیوپاتی، ریلکسیشن (تن آرامی)، مدیتیشن (مراقبه) و ورزش‌های هوازی

طب سوزنی و فیبرومیالژی
همان‌ طور که گفته شد، درمان فیبرومیالژی با طب سوزنی بسیار رضایت‌ بخش است. بیمار نیاز به حداقل یک کورس درمانی دارد. هر کورس شامل ۱۰ – ۱۲ جلسه است. درمان معمولاً در هفته اول سه بار و در هفته‌های بعد دو بار در هفته صورت می‌گیرد. نتایج درمان بعد از جلسات سوم و چهارم شروع می‌شود. اغلب بادکش درمانی و ماساژ درمانی هم برای بیمار انجام می‌گیرد. هر جلسه حدوداً یک ساعت طول می‌کشد و همکاری بیمار نقش بسیار مهمی در درمان ایفا می‌کند. بادکش‌ها با مکشی که ایجاد می‌کنند، سموم و توکسین‌ها را به سطح آورده و از طریق جریان خون از بدن خارج می‌کنند. یکی از این توکسین‌ها اسید الاستیک است که یکی از عوامل مهم در این درد عضلانی است. همانطور که می‌دانید، اسید لاکتیک همان عاملی است که باعث می‌شود بعد از ورزش سنگین تمام عضلات مان درد داشته باشد. بعد از بادکش کردن، عضلات نرم و ملایم می‌شوند، خون به جریان می‌افتد و سموم بدن دفع می‌گردند؛ به همین علت از شدت درد کاسته می‌شود و انرژی خود افزایش می‌یابد.

بادکش درمانی و طب سوزنی می‌توانند هر نوع گرفتگی و انسدادی را که عامل درد و سرد شدن اندام‌هاست، از بین ببرند. همان‌طور که گفته شد، بعد از جلسات سوم و چهارم علائم بیمار شروع به بهبود می‌‌کند و جالب اینکه حتی اگر روی دستگاه گوارش بیمار کاری انجام نشود، تنها با درمان روی نقاط دردناک علائم نه تنها گوارشی، بلکه علائم روحی، روانی و افسردگی و خواب بیمار و …. همگی بهبود می‌یابند و فرد زندگی جدیدی را آغاز می‌کند. طب سوزنی نه تنها روی نقاط دردناک، بلکه روی نقاط مخصوص کانال‌های انرژی نیز کار می‌‌کند. بیشتر بیماران فیبرومیالژی به اشتباه فکر می‌کنند که بهترین روش برای کنترل درد. استراحت و عدم تحرک جسمانی است. این کار اگر چه در کوتاه مدت باعث کاهش درد می‌شود، ولی در بلندمدت منجر به تحلیل عضلانی شده و عضلات را نسبت به درد حساس‌تر می‌کند.

بررسی‌های متعدد نشان داده‌اند که آن دسته از بیماران که حداقل به طور متوسط روزانه ۲۰ دقیقه یا سه جلسه یکساعته در هفته ورزش می‌کنند، اعتماد به نفس بیشتر، خستگی و درد کمتری داشته و احساس نرمی و انعطاف بیشتری در عضلات می‌کنند. ورزش‌های هوازی به نوعی از فعالیت‌های فیزیکی اطلاق می‌شود که انجام آنها احتیاج به قدرت زیاد ندارد، بلکه استقامت عضلات را افزایش می‌دهند؛ مانند پیاده‌روی سریع، دویدن سریع، شنا، دوچرخه‌سواری، تردمیل و …
بهتر است قبل از ورزش، دوش آب گرم گرفته شود تا درد حین  ورزش کاهش یابد.
باید از انجام ورزش‌های سنگین و طاقت‌فرسا که باعث تشدید درد می‌شوند، پرهیز کرد.
پیش آگهی بیماران مبتلا به فیبرومیالژی
این سندرم هیچ نوع عوارض جسمانی مهم، نظیر پوکی استخوان، سرطان و یا تغییر شکل مفاصل را به دنبال ندارد و بیماران نباید نگران عوارض درازمدت بیماری خود باشند.
در طول زمان برخی از بیماران با کاهش علائم، برخی با افزایش علائم و برخی با دوره‌های تشدید یا بهبود نسبی علائم روبه‌رو هستند.
بنابراین، این بیماری بی‌خطر و قابل درمان است و طب مکمل، به خصوص طب سوزنی، نتایج درخشانی در درمان آن دارد.